Η έκθεση “Yorgos Lanthimos: Photographs” στον εκθεσιακό χώρο -1 της Στέγης Ιδρύματος Ωνάση αποτελεί ένα σπάνιο καλλιτεχνικό γεγονός.
Έχοντας και η ίδια μια ιδιαίτερη αγάπη για τη φωτογραφία, δε γινόταν να χάσω την πρώτη έκθεση φωτογραφιών του διεθνώς καταξιωμένου κινηματογραφιστή που έχει παρουσιαστεί ποτέ στην Ελλάδα.
Είχα τη χαρά και ευκαιρία να παραβρεθώ στην Συνέντευξη Τύπου, λίγο πριν τα επίσημα εγκαίνια της, όπου άκουσα τον Γιώργο Λάνθιμο να μιλά για το πώς αντιλαμβάνεται αυτή τη μορφή τέχνης και τι του προσφέρει. Γνωστός σε ολόκληρο τον κόσμο από τα έργα του στον κινηματογράφο, μας αποκαλύπτει και μια άλλη καλλιτεχνική του εμμονή: τη φωτογραφία.
Yorgos Lanthimos: Photographs
Η φωτογραφία σε αντίθεση με τον κινηματογράφο που απαιτεί πολυάριθμες ομάδες και πολύπλοκη παραγωγή, προσφέρει στον δημιουργό ελευθερία και μια άμεση εμπειρία. Το μόνο που χρειάζεται είναι ένας άνθρωπος, μια μηχανή και μια στιγμή για να γεννηθεί μια ολοκληρωμένη εικόνα.
«Η φωτογράφιση έχει γίνει ένα σημαντικό κομμάτι της ζωής μου, πέρα από τον κινηματογράφο, και μου δίνει πολύ μεγαλύτερη ελευθερία. Νιώθω ότι υπάρχουν λιγότεροι κανόνες που σχετίζονται με τη συμβατική αφήγηση»
Αυτή η απλότητα είναι και ο λόγος που ο Λάνθιμος στρέφεται συνεχώς σε αυτή. Η φωτογραφία του επιτρέπει να παρατηρεί τον κόσμο πιο αυθόρμητα και να δημιουργεί χωρίς συγκεκριμένο αφηγηματικό σχέδιο.
Ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι φωτογραφίες που προέκυψαν παράλληλα με τα γυρίσματα των ταινιών του, καθώς ο σκηνοθέτης κατέγραφε στιγμές που υπήρχαν έξω από την κανονική ροή της κινηματογραφικής παραγωγής. Όμως οι φωτογραφίες του Λάνθιμου δεν είναι προέκταση των ταινιών του, αλλά ένα παράλληλο δημιουργικό σύμπαν όπου δοκιμάζει ιδέες, εικόνες και διαθέσεις χωρίς τους περιορισμούς μιας κινηματογραφικής παραγωγής.
Οι θαυμαστές των ταινιών του θα εντοπίσουν γνώριμες φυσιογνωμίες και σκηνές. Όπως και στις ταινίες του, τα κάδρα του χαρακτηρίζονται από μια ιδιαίτερη ατμόσφαιρα: παράξενα σκηνικά, αλλόκοτες στιγμές και μια αίσθηση αποστασιοποίησης που κάνει τον θεατή να παρατηρεί την πραγματικότητα με ένα διαφορετικό τρόπο.
Σειρές φωτογραφιών που γεννήθηκαν μέσα στους χώρους των ταινιών του, τραβηγμένες στο πλαίσιο των γυρισμάτων στη Νέα Ορλεάνη, στην Ατλάντα και στη Βουδαπέστη, όπου στήθηκαν ολόκληρες πόλεις ως κινηματογραφικά σκηνικά. Αλλά και εικόνες από μοναχικές περιηγήσεις του στην Αθήνα και στα νησιά του Αιγαίου. Με αυτόν τον τρόπο, ο θεατής μπορεί να παρακολουθήσει πώς ο δημιουργός μεταφέρει τη σκηνοθετική του ευαισθησία από τη μεγάλη οθόνη στο φωτογραφικό κάδρο.
Προσωπικά με κέρδισαν οι εικόνες του από πόλεις και ταξίδια, και οι προσωπικές λήψεις που τραβήχτηκαν στην Ελλάδα. Το αποτέλεσμα είναι εικόνες που μοιάζουν να ανήκουν σε μια άγνωστη αφήγηση — σαν καρέ από μια ταινία που δεν έχει ακόμη γυριστεί.
Το ελληνικό κοινό, για πρώτη φορά, έρχεται σε επαφή με τέσσερα φωτογραφικά σύνολα, με συνολικά 182 φωτογραφίες που ο Λάνθιμος δημιούργησε την τελευταία πενταετία, όπου έχουμε την ευκαιρία να τις δούμε στην Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση έως και τις 10.05.2026.
Για όσους γνωρίζουν τον Γιώργο Λάνθιμο μόνο μέσα από τον κινηματογράφο, οι φωτογραφίες του λειτουργούν σαν ένα παράθυρο στον τρόπο που σκέφτεται και παρατηρεί την πραγματικότητα. Είναι ένα ξεχωριστό σύμπαν. Ένα σύμπαν όπου η καθημερινότητα αποκτά μια ελαφρώς παράξενη, σχεδόν ονειρική διάσταση — ακριβώς όπως συμβαίνει στις ταινίες του.
Όπως είπε λίγο πριν τα εγκαίνια της έκθεσης, «κάθε σημαντικό πράγμα στη ζωή του είναι μια εικόνα». Η φωτογραφία του επιτρέπει να εξερευνά ιδέες, να παρατηρεί τον κόσμο διαφορετικά και να δημιουργεί χωρίς περιορισμούς.
Πολύ ενδιαφέρουσα έκθεση, με εξαιρετικό τρόπο στημένη – μην τη χάσετε!
Yorgos Lanthimos: Photographs | Προσβάσιμες περιηγήσεις
Στέγη Ιδρύματος Ωνάση | 15.03 — 10.05.2026
